Wspomnienia Sybiraka

Podczas czwartkowych zajęć MHW w dniu 12 marca 2026 r. młodzi wolontariusze spotkali się po raz pierwszy z żywą historią, wręcz „na dotyk”. Tematem wiodącym była Syberia, a dokładniej mówiąc losy Polaków zesłanych tam na katorgę. Wszyscy w wielkim skupieniu wysłuchali wspomnień „Sybiraka” – Jerzego Maciejewskiego. Choć był wtedy małym dzieckiem, w pamięci jego utkwiło wiele sytuacji. Pan Jerzy przytaczał także opowieści swojej starszej siostry – Krystyny Buniak, którą pożegnaliśmy na cmentarzu w lipcu ubiegłego roku. Była ona wspaniałą polonistką w I Liceum Ogólnokształcącym im. M. Kopernika w Toruniu i Przyjacielem Muzeum Historyczno-Wojskowego.

Rodzina Maciejewskich mieszkała przed wojną na Kresach Wschodnich Rzeczypospolitej w Wielkim Możejkowie, powiat Szczuczyn Nowogródzki. Ojciec Antoni, legionista, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej, odznaczony Krzyżem Walecznych, pracował jako leśniczy. Po zajęciu tych ziem polskich przez Armię Czerwoną we wrześniu 1939 r. ukrywał się. Został aresztowany przez NKWD, osadzony w więzieniu, a następnie zesłany na Syberię. W dniu 10 lutego 1940 r. NKWD przyszło po jego rodzinę. Nasz rozmówca z matką i starszym rodzeństwem trafił do obozu pracy w Obłasti Nowosybirskiej, w którym pozyskiwano żywicę z drzew. W 1942 roku dotarł do rodziny ojciec, lecz wkrótce zmarł. Brat Jerzego – Zygmunt dostał się do armii generała Władysława Andersa. Walczył we Włoszech i zginął w wieku 20 lat pod Monte Cassino 17 maja 1944 r., na jeden dzień przed zdobyciem klasztoru. Uszczuplona przez los rodzina Maciejewskich wróciła z dalekiej Syberii do Polski w 1946 roku…