18 maja 1944 roku o 12:00 wśród gruzów klasztoru na Monte Cassino rozbrzmiał hejnał mariacki – dźwięk, który stał się symbolem zwycięstwa, nadziei i triumfu polskiego ducha. To właśnie tam, po niezwykle ciężkich walkach, polscy żołnierze zapisali jedną z najważniejszych kart historii II wojny światowej. Ich odwaga, poświęcenie i niezłomność do dziś budzą podziw i pozostają ważną częścią naszej narodowej pamięci.
Toruńskie obchody 82. rocznicy zdobycia przez żołnierzy polskich Monte Cassino również rozpoczęły się o tej symbolicznej godzinie w Kościele Garnizonowym. Prawie od samego początku działania naszego Muzeum, tj. od 23 lat, staramy się ten dzień odpowiednio upamiętnić. Nie zawiodły nas swoją obecnością rodziny żołnierzy generała Andersa. Wiele z tych osób skupionych jest w Związku Sybiraków, których losy po 1941 roku ściśle związane zostały z II Korpusem. Na wysokości zadania stanęło również Centrum Szkolenia Wojsk Obrony Terytorialnej, z którym MHW współpracuje od wielu lat. Wystawiło ono wojskową asystę honorową. Pozostałymi uczestnikami tej skromnej, ale wzruszającej uroczystości byli wolontariusze MHW oraz uczniowie I Liceum Ogólnokształcącego im. M. Kopernika w Toruniu.
Wiele łez popłynęło podczas wspólnego śpiewania „Czerwonych maków na Monte Cassino”, których melodia odtworzona została z oryginalnej starej płyty gramofonowej na historycznym patefonie. Po części oficjalnej przyszedł czas na „żywą lekcję historii”, podczas której głos zabrali synowie, córki i wnuki żołnierzy generała Andersa. Wśród nich była między innymi córka podporucznika Czesława Kwiecińskiego z 5 Kresowej Dywizji Piechoty oraz wnuk chirurga spod Monte Cassino – kapitana Donata Massalskiego, który operował rannych żołnierzy w tzw. Domku Doktora.
Jesteśmy przekonani, że dzień ten na długo pozostanie w pamięci wszystkich zgromadzonych pod tablicą upamiętniającą zwycięską bitwę Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Dzisiejsze obchody są wyrazem hołdu dla bohaterów Monte Cassino oraz wdzięczności wobec tych, którzy walczyli o wolność przyszłych pokoleń.
