Dla gości, którzy odwiedzą Muzeum Historyczno-Wojskowe podczas IV. Święta Twierdzy Toruń w dniach 6-7 czerwca 2026 r. przygotowujemy tradycyjnie już niespodzianki. Będą to eksponaty, które z uwagi na ograniczenia lokalowe nie są na co dzień prezentowane zwiedzającym.
Zobaczyć z bliska będzie można m.in. trójkątną chustę opatrunkową, zwaną też chustą Esmarcha z okresu wojny francusko-pruskiej 1870-1871.
Wynaleziona została ona przez niemieckiego chirurga wojskowego, profesora Friedricha von Esmarcha (1823–1908). Von Esmarch opisał ten prosty, uniwersalny i tani środek opatrunkowy dla żołnierzy na polu bitwy w swoich książkach o medycynie wojskowej „Der erste Verband auf dem Schlachtfelde” (1869) oraz Handbuch der Kriegschirurgischen Technik (1877). Służyć miała do zaopatrywania ran, unieruchamiania złamań oraz jako opaska uciskowa w celu zatrzymania krwotoku. Posiada nadrukowaną litografię autorstwa Wittmaack’a, która przedstawia 6 męskich postaci ilustrujących 32 różne sposoby zastosowania opatrunku.
Wprowadzenie chusty Esmarcha zrewolucjonizowało pierwszą pomoc, umożliwiając żołnierzom samodzielne lub wzajemne zaopatrzenie ran przed udzieleniem profesjonalnej pomocy lekarskiej.
Chusty trójkątne są do dziś standardowym elementem wyposażenia apteczek pierwszej pomocy.
